༄༅།། བྲག་མགོའམ་བྲག་འགོའི་མིང་གི་འབྱུང་ཁུངས།
ཧོར་བྲག་མགོ་ཞེས་པའམ་ར་དབུ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྐོར་ཅུང་ཟད་འཆད་པ་ལ་སྤྱིར་ར་དབུ་ཞེས་པ་དེར་དོན་གཅིག་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་དྲུག་ཙམ་བྱུང་ཡོད་ལ། མིང་མི་འདྲ་བར་གོ་ནོར་ཤོར་བ་དང་བསམ་གཟས་ནས་འཁྱོག་བརྗོད་བྱས་པའང་དུ་མ་ཡོད་པར་འདིར་གོ་རིམ་བཞིན་བསྒྲིགས་ཤིང་འགྲེལ་བཤད་གོ་བདེ་རེ་རྒྱག་པར་འདོད་དེ།
ཐོག་མ་ནི་ར་དབུ་ཞེས་པ་ཡིན་ཏེ། བོད་ཀྱི་བརྡ་རྙིང་དང་དེང་སང་ཁམས་མི་ཉག་གི་སྐད་སོགས་སུ་ར་ཞེས་པ་ནི་རྡོའམ་བྲག་གི་དོན་ཡིན་ལ། དབུ་ནི་བརྡ་རྙིང་དང་བོད་ཀྱི་ཞེ་ཚིག་གཉིས་སུ་གཅིག་མཐུན་གྱིས་མགོ་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན། ཞོར་ནས་བཤད་འདོད་པ་ཞིག་ལ་ད་ལྟའི་ཞེ་ཚིག་དག་ནི་སྔོན་གྱི་བརྡ་རྙིང་ལས་ཕོ་བྲང་ནང་གི་སྐད་ཆའམ་མི་དྲག་ཚོའི་སྐད་ཆ་ཡིན་སྟབས། ཞིབ་འཇུག་གི་རིན་ཐང་ཆེན་པོ་ཡོད།
མཁར་གསར་མཚོ།
གཉིས་པ་ནི་བྲ་དབུ་ཞེས་པའམ་བྲག་དབུ་ཞེས་པ་ཡིན་ཏེ། བྲ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་དེ་འབྲོག་སྐད་དུ་སྦྲ་ཞེས་འདོན་གྱི་ཡོད་དེ། དཔེར་ན། དངོས་པོ་ཞིག་སྦྱིན་བྲ་འམ་མི་བྲ་ཞེས་པར་སྦྱིན་སྦྲའམ་མི་སྦྲ་ཞེས་ཟེར་གྱི་ཡོད་ལ། བྱང་བླ་བྲང་དགོན་ཞེས་པར་བླ་སྦྲང་དགོན་ཞེས་ཟེར་གྱི་ཡོད་ཅིང་། དྲི་མ་ཞིག་བྲོ་བྱུང་ཞེས་པར་དྲི་མ་ཞིག་སྦྲོ་བྱུང་ལྟ་བུ་བྱུང་གི་ཡོད། ཡིན་ནའང་། འདིའི་སྦྲ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་ཡིན་གཅིག་མིན་གཉིས་བ་ར་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་གཉིས་མྱུར་སྟབས་ཀྱིས་བཏོན་པ་ཞིག་ཡིན་དགོས་ཀྱི། པྲ་དང་བསྒྲ་སོགས་ཀྱི་སྒྲ་དང་འདྲ་བ་ཐོན་མི་རུང་། དབུ་ནི་གོང་ལྟར་མགོ་ཡི་དོན་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་བྲག་དབུ་ཞེས་པའང་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་དེ། སྒྲ་འདོན་སྟངས་སྦྲག་དབུ་ཞེས་པ་ཡིན་ཞིང་། ཕྱིས་ཀྱི་བྲག་རི་ཞེས་པའི་བྲག་གི་འགྱུར་ཐོག་མ་ཡིན་ཞིང་། འདིའི་སྟེང་ནས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་འཕེལ་འགྱུར་གྱི་གོ་རིམ་ཞིག་མཐོང་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། གཞན་བོད་བཙན་པོའི་སྐབས་ཏེ་རྒྱའི་སུང་རྒྱལ་རབས་སྐབས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་དང་ས་ཁྲ་རུ་ད་ལྟའི་ཁམས་བྲག་མགོ་རྫོང་གི་ས་ཆ་འདི་དག་ལ་ན་དབུ་ཞེས་པའི་སྒྲ་ཐོན་ཡོད་ཅིང་། རྒྱའི་སྐད་དུ་ར་ཞེས་པའི་སྒྲ་ཐོན་མ་ཐུབ་པས་ན་ཞེས་བྲིས་པ་ཡིན་རུང་། དོན་དུ་ར་དབུའམ་བྲ་དབུ་ཞེས་པ་སྟོན་གྱི་ཡོད་དེ། དེང་སང་ད་རུང་བྲ་དབུ་ཞེས་བྲག་མགོ་རྫོང་དང་ཐག་མི་རིང་བའི་ཡུལ་ན་ས་ཆ་དེ་འདྲ་ཡོད་ཅིང་། ཡུལ་མིང་རུས་ལ་གྱུར་ནས་བྲ་དབུ་པ་ཞེས་པའང་བྱུང་ཡོད།
གསུམ་པ་ར་ཧོར་ཞེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེང་སང་ཁ་ཅིག་གིས་ར་ཧོར་ཞེས་པ་ནི་སོག་སྐད་ཅིག་ཡིན་པར་བཤད་ཀྱིན་ཡོད་རུང་། དེ་ནི་བོད་ཀྱི་བརྡ་རྙིང་པར་རྒྱུས་མངའ་མེད་པའི་རྟགས་ཤིག་ཡིན་ལ། སོག་སྐད་དུ་ར་ཞེས་པ་བྲག་གི་དོན་ཡིན་པར་ཧ་ལས་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད་དེ། བོད་ནི་ཤར་ཕྱོགས་ཨེ་ཤེ་ཡའི་རྒྱལ་ཁབ་དང་མི་རིགས་མང་པོ་ཞིག་གི་མགོ་ཁུངས་ཡིན་ལ། སོག་པོ་སོགས་ཁྱིམ་མཚེས་མི་རིགས་ཀྱིས་ང་ཚོའི་གནའ་སྐད་གཡར་ཡོད་པའི་སྣང་ཚུལ་ནི་ཆེས་རྒྱུན་ལྡན་ཞིག་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་ཧོར་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་དེ་ར་དབུ་ཞེས་པའི་དབུ་ཡི་སྒྲ་གྱུར་སོང་བ་ཞིག་ཡིན་གྱི། དབུགས་གཏོང་བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཤོད་སྟངས་དེ་དེང་སང་གི་སྐད་ཀྱིས་ཨུ་ཚུགས་ཀྱིས་འགྲེལ་ལོག་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་བྱས་པ་ནི་ཧོར་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་དེ་བོད་སྐད་དག་མ་ཡིན་པར་བསྒྲུབས་ཁུལ་གྱི་དམིགས་ཡུལ་ཉི་ཚེ་བའི་དགོས་དབང་གི་ཆེད་དུ་ཡིན་རུང་། དོན་དུ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རིན་ཐང་ཇེ་ཆུང་དུ་བཏང་བ་དང་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚེ་ཚད་ཇེ་ཐུང་དུ་བཏང་བ་ལས་གང་ཡང་མེད། གཞན་དེང་སང་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཁག་ཅིག་གིས་ཧོར་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་དེ་དབུགས་གཏོང་བའི་དོན་ཡིན་ཞེས་པར་གནས་ལུགས་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང་། སོག་པོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་ཅེས་པའང་དགོད་གཏམ་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་རྗེས་གནའ་བོའི་བོད་ཀྱི་རུས་རྒྱུད་ཚོ་ཆུང་ཞིག་ཡིན་པར་བཤད་པ་དང་གླིང་སྒྲུང་ནང་གི་ཧོར་གུར་དཀར་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་སོགས་བཤད་ཀྱིན་ཡོད་རུང་། དོན་དུ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ན་རུས་མིང་ས་ལ་ཐོགས་པ་ཞིག་ཡིན་དགོས་ཀྱི་ཡོད་རུང་། དེའང་ད་དུང་དེ་ཙམ་གནས་ལུགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཚིམས་པ་ཞིག་བྱུང་མེད།
ལྔ་པ་ནི་ཏྲེ་ཧོར་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་གོང་གི་འགྱུར་དང་གཅིག་པ་ཡིན་ཏེ། ཏྲེ་ཞེས་པ་ནི་གནའ་བོའི་ར་ཡིག་གི་དོན་བྲག་ཅེས་པའི་བརྗོད་སྟངས་གཞན་ཞིག་ཡིན་ལ། ཧོར་ཞེས་པ་ནི་དབུ་ཡི་སྒྲ་འགྱུར་བ་ཡིན་རུང་། ཕྱིས་ཀྱི་སོག་པོ་དང་ཧོར་གུར་དཀར་སོགས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་དམ་སྙམ་པའི་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་བསམ་བློ་འབྱུང་བའི་རུ་མ་ཡིན་པར་སྙམ། དེ་བཞིན་དུ་ཧོར་བྲག་མགོ་ཞེས་པའི་ཧོར་ཡིག་ཀྱང་ཏྲེ་ཧོར་ཞེས་པའི་ཧོར་ཡིག་གྱུར་བ་ལས་སོག་པོའི་ཧོར་དང་འབྲེལ་བ་ཆེར་མེད་དེ། དབུའམ་ཧོར་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ནི་ཡོན་རྒྱལ་རབས་མ་བྱུང་བའི་སྔོན་ཏེ་བོད་བཙན་པོའི་སྐབས་ནས་ཡོད་པ་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ལ། གལ་ཏེ་ངེས་པར་དུ་རུས་ཤིག་ཡིན་དགོས་ནའང་སོག་པོའི་ཧོར་ཡིན་དགོས་དོན་མེད་དེ། སྟོན་པ་གཤེན་རབ་དང་བོད་རྗེ་གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོའི་རིང་ནས་བོད་ལ་ཧོར་དང་ཧོས་ཀྱི་རུས་རྒྱུད་ཡོད་ཅིང་། བོད་མི་ཉག་གི་རུས་ཆེན་སེ་རྨི་ཧོས་དབུ་བཞི་ལས་ཧོས་དང་དབུ་གང་རུང་ཞིག་གི་རྒྱུད་པ་ཡིན་ན། ད་གཟོད་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་དང་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་འགྲོས་དང་མཐུན་གྱི་ཡོད་དོ། །
དྲུག་པ་བྲག་མགོ་འམ་བྲག་འགོ་ཞེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་མང་པོ་ཞིག་གོང་དུ་བཀོད་ཟིན་ལ། ར་དབུ་གཉིས་ཀྱི་དོན་ཐད་ཀར་བསྒྱུར་བ་ལས་བྲག་མགོ་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། སྔོན་གྱི་ཡིག་ནོར་གྱི་དབང་གིས་མགོ་ཁྲིད་ལའང་འགོ་ཁྲིད་བྲིས་པ་ཡོད་ཅིང་། དེང་སང་ནི་མཁན་ཆེན་ཚུལ་ཁྲིམས་བློ་གྲོས་གཙོའི་མཁས་དབང་མང་པོ་ཞིག་གིས་བྲག་མགོ་ཞེས་འབྲི་བཞིན་ཡོད་པ་ལས་བྲག་འགོ་ཞེས་འབྲི་བཞིན་མེད་དེ། གཅིག་ན་དབུ་ལ་མགོ་ཡི་དོན་ལས། འཛེག་པའམ་འབྱར་བའི་དོན་གང་ཡང་མེད་ཅིང་། འགོ་ལ་འཛེག་པའམ་འབྱར་བའི་དོན་ལས་མགོ་ཡི་དོན་ཡོད་ཅེས་པ་ནི་སྔོན་གྱི་ཡིག་སྐྱོན་ཞིག་ཡིན་ནོ།། （ཆོས་དཔལ་བཟང་པོ། ）
རྫོང་གི་གནས་ཚུལ་མདོར་བསྡུས།
རྫོང་གི་མངའ་ཁོངས་ཀྱི་སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ་5796.64ཡོད་ཅིང་ཤང་དང་གྲོང་རྡལ་16ཡོད། མི་འབོར་ཁྲི་3.9ཡོད་ཅིང་བོད་རིགས་བརྒྱ་ཆ་92ལ་ཟིན། རྫོང་གནས་ཡུལ་གྱི་མཚོ་འཕགས་སྨི་3250ཡོད། རང་ཁུལ་གྱི་ཞིང་མ་འབྲོག་གི་ས་ཁུལ་ཆེས་དམིགས་བསལ་ཅན་གྱི་ས་ཆ་ཡིན་པར་མ་ཟད། འབྲི་ཆུའི་སྟོད་རྒྱུད་ཀྱི་ཆུ་ཁུངས་གཙོ་ཤས་ཀྱི་ཡ་གྱལ་ཡང་ཡིན་ནོ།།
ནམ་མཁའ་རྒྱན་གྱི་ཐང་གའི་བྲིས་རྒྱུན།
རྫོང་གི་སྲིད་གཞུང་ནི་ཤིས་མདོ་རུ་ཡོད། ཧོར་སེར་དཔོན་ཁག་ལྔའི་ཡ་གྱལ་ཡིན། བྲག་མགོ་དགོན་དང་། གནས་ནང་དགོན། ར་ཧོར་དགོན། རྙི་དར་རྒྱས་གླིང་། གཙང་མདའ་དགོན། མདོ་མང་དགོན། ཅོག་རོ་དགོན་སོགས་གནའ་ཤུལ་མང་ལ། མཁར་གསར་མཚོ། གཙང་གི་རྩྭ་ཐང་ཆེན་མོ་སོགས་ཡུལ་སྐོར་གྱི་གནས་མཆོག་ཤིན་ཏུ་མང་ངོ་། ། (ཉན་ཤུལ་འཇམ་དབྱངས་གྲགས་པས།)
གངས་ཅན་འོ་སེ་ཇ།
འོ་སེ་ཇ་འཐུང་ན་ཁྲག་ཤེད་ཇེ་དམའ་རུ་གཏོང་བ་དང་། ཁྲག་མངར་དེ་དམའ་རུ་གཏོང་བ། ཁྲག་ཚིལ་དེ་ཉུང་དུ་གཏོང་བ་སོགས་ཀྱི་ཕན་ནུས་ལྡན་པས་འོ་སེ་ཤིང་ཡོད་སའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་ལོ་མ་དང་མྱུ་གུ་ཡིས་དཀྲུགས་པའི་ཇ་ཡིས་ལུས་པོ་ནང་ལ་བསགས་པའི་ཚིལ་སེལ་བའི་ནུས་པ་དེ་ཇ་གཞན་ལས་ལྷག་པ་ཤེས། འོ་སེ་ཤིང་དེ་སྐྱེས་སྐབས་དུས་ཡུན་རིང་པོ་དགོས་ལ། ཐོན་ཚད་ཀྱང་དཀོན་པས་རིམ་བཞིན་དུ་རྩ་ཆེ་བའི་ཇ་ཞིག་ལ་གྱུར་པ་རེད། དེར་བརྟེན། དུས་ཡུན་རིང་པོ་ལ་འོ་སེ་ཡི་ལོ་མ་དང་མྱུ་གུ་ལས་བྱུང་བའི་བོད་ཇ་འདི་ནི་རྒྱལ་པོ་དང་བླ་སྤྲུལ། སྐུ་དྲག་སོགས་ཀྱིས་སྐུ་མགྲོན་ལ་སྣེ་ལེན་དང་ཡང་ན་དུས་ཆེན་དང་མཛད་སྒོ་ཁོ་ནའི་སྐབས་ཀྱི་བཏུང་བྱ་ཞིག་ལ་གྱུར་པས་དེའི་སྨན་གྱི་ནུས་པའང་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་གཞུང་དུ་བྲིས་ཡོད་པ་རེད།
རྫོང་གི་ལམ་སྒྲོན་གྱི་ཁྱད་ཆོས།
（ཁམས་པའི་དྲ་བའི་འཕྲིན་སྟེགས་ལས་བཤུས།）